Lunetta

De kerk van San Zaccaria is van twee kanten te bereiken: vanaf de lichte Riva degli Schiavoni, waarbij we het karakteristieke poortje San Zaccaria passeren, of zoals wij, Poorters van Venetië, plegen te doen, vanaf het aardige Campo San Provolo. Bij beide toegangen maant een inscriptie uit 1620 ons de heiligheid van de plaats te respecteren.

Op paaszondag kwamen vanuit de San Marco basiliek de doge, de signoria, binnen- en buitenlandse hoogwaardigheidsbekleders, en vertegenwoordigers van het volk in een plechtige processie, ‘andata‘, naar de kerk waar zij de vespers bijwoonden. Na de dienst brachten zij een bezoek aan het ernaast gelegen benedictinessenklooster.

Gabriele Bella, La visita del doge a San Zaccaria nel giorno di Pasqua, ca. 1785 Olieverf op doek, 96 x 174 cm Fondazione Querini Stampalia
Gabriele Bella | La visita del doge a San Zaccaria nel giorno di Pasqua | circa 1785 |
olieverf op doek, 96 x 174 cm |Fondazione Querini Stampalia

Deze processie werd gehouden ter herinnering aan het feit dat de nonnen van dit welvarende klooster (de meeste nonnen kwamen uit vooraanstaande Venetiaanse families) aan het eind van de twaalfde eeuw een groot deel van hun tuin, de Brolo, hadden afgestaan aan doge Sebastiano Ziani. Zo kon het San Marco-plein worden vergroot. In de voetsporen van de doge en zijn gevolg volgen we de eeuwenoude route van de andata.

Lunetta toegangspoort
Lunetta toegangspoort

Links van de San Marco gaan we via de Piazzetta dei Leoni, de Ponte Canonica, het Campo SS.Filippo e Giacomo steeds rechtdoor tot we via de Calle San Provolo onder een klein poortje door, op het plein voor de San Zaccaria komen.

De hedendaagse bezoeker die via deze route de Campo San Zaccaria oploopt, wordt net als zijn vijftiende-eeuwse voorganger verwelkomd door de Lunetta, een reliëf in marmer uit de school van Bartolomeo Bon, waarmee het toegangspoortje wordt bekroond.

In een gotische spitsboog, geflankeerd door twee slanke torentjes, zit de Madonna met het Kind op haar schoot op een rijkversierde troonzetel.

Lunetta Madonna met Kind
Lunetta – Madonna met Kind

Aan weerszijden van de troon, aanzienlijk kleiner van formaat dan de Madonna, staan links Johannes de Doper, de zoon van Zacharias, en rechts Marcus de Evangelist, de patroonheilige van Venetië. Boven op de met acanthusbladeren versierde boog prijkt de buste van San Zaccaria.

Het poortje met de Lunetta was het allereerste project van de Poorters van Venetië bij het herstel van de stad na de grote watersnoodramp in 1966.

Tekst: Jeanne van der Stappen
Foto’s: Filip Vanderstappen